طلاق صوری

طلاق صوری

در این مقاله با طلاق صوری، طلاق صوری چیست، طلاق صوری چیست، انواع انگیزه ها در طلاق صوری، طلاق صوری در قانون ایران، طلاق صوری برای معافیت فرزند از سربازی، طلاق صوری برای دریافت مستمری، تفاوت طلاق صوری و طلاق توافقی، مجازات طلاق صوری، حکم طلاق صوری، ابطال طلاق صوری و نمونه دادخواست ابطال طلاق آشنا شوید.

در صورت هرگونه سوال راجع به طلاق صوری می توانید با وکلای پایه یک دادگستری موسسه حقوقی دادپویان به صورت تلفنی یا حضوری مشاوره حقوقی داشته باشید.

رزرو آنلاین وقت مشاوره

با انتخاب وکیل برگزیده دادپویان با بهترین وکیل پایه یک متناسب با موضوع خود مشاوره بگیرید.
دادپویان

طلاق صوری چیست؟

اگر بخواهیم بگوییم طلاق صوری چه مفهومی دارد، باید بگوییم که اگر قبل از طلاق، فرد به خاطر سوء استفاده از مزایای قانونی همچون معافیت فرزند از سربازی و یا دریافت مستمری و بدون داشتن قصد و نیت لازم، و با هدف این که بعد از طلاق نیز به نحوی رابطه زوجیت میان آن ها باقی باشد، اقدام به طلاق کرده باشد، طلاق به صورت صوری رخ داده است.

انواع انگیزه ها در طلاق صوری

انگیزه های مختلفی در طلاق صوری وجود دارد که مهم ترین آنها از این قرار است:

  • مهاجرت.
  • بهره مندی از حقوق والدین برای دختران مجرد.
  • اخذ شرایط برای شاغل شدن در مراکز و اداره های دولتی.
  • معاف شدن از سربازی.

طلاق صوری در قانون ایران

در قانون مدنی یکی از شروطی که برای صحت قراردادهای قانونی آورده است این است که قرارداد های منعقد شده صوری و ظاهری نباشند و هر دو طرف از انجام آن قرار داد کاملا رضایت داشته باشند و نیت شان چیزی جزء آن قرار داد نباشد. بنابراین زمانی که قراردادی منعقد می شود و در پس آن انگیزه های دیگری وجود دارد آن قرار داد باطل است و هیچ گونه قانونیت و مشروعیتی نخواهد داشت.

در واقع برخی از افراد زمانی که عقد قرار دادی خاص می کنند می خواهند از شرایطی که شرع برای آن قرار داد مهیا کرده است برخوردار شوند. در مواردی نیز بالعکس است. برخی از افراد قراردادی را منحل می کنند تا از مزایای عدم قرارداد بهره مند شود. برای مثال زنانی که طلاق صوری انجام می دهند اگر مجرد باشند می توانند از مستمری پدر خود بهره مند شوند. از این رو طلاق منجر به بهره مندی از حقوق پدر و نیز مشمول شدن به این قانون است که: دختران بدون سرپرست می توانند مستمری پدر را دریافت کنند.

بنابر تمامی مطالبی که تاکنون گفته شد طلاق هایی که طلاق صوری خوانده می شود باطل است زیرا قصد انجام آن چیزی جز طلاق است. گاهی مشاهده شده است زنان بعد از طلاق به زندگی با همسر خود ادامه می دهد یا این که صیغه های بلند مدت می خوانند.

طلاق صوری

طلاق صوری برای معافیت فرزند از سربازی

از اساسی ترین دلایلی که اشخاص امکان دارد برای دریافت آوردن آن راضی به اجرای طلاق صوری شوند، طلاق صوری جهت اخذ معافیت فرزند از خدمت سربازی می باشد. در این گونه شرای، زن و شوهر برای آن که پسرشان بتواند معافیت از خدمت سربازی دریافت کند، به شکل صوری و غیر واقعی از هم طلاق میگیرند و بعد، یا از طلاق رجوع می کنند و یا صیغه 99 ساله منعقد می کنند. (صیغه نود و نه ساله هم همان عقد موقت است و تعداد سال عقد، ماهیت آن را تغییر نمی دهد. در این گونه صیغه زن حق ارث بردن از شوهر را نخواهد داشت، به علاوه مشخص کردن مهریه برای این عقد الزامی می باشد اما زن در حالتی مستحق نفقه خواهد بود که در ضمن عقد برای زن شرط شده باشد)

البته گرفتن معافیت از خدمت سربازی برای پسرانی که پدر و مادرشان از هم جدا شده اند، نیازمند آن می باشد که شرایطی وجود داشته باشد، به عنوان مثال این که آن فرزند، باید تنها فرزند ذکور (پسر) آن مادر باشد و کفالت یا سرپرستی و به عبارتی تامین هزینه های زندگی مادر توسط آن پسر تامین شود. هم چنین پسر به سن قانونی 18 سال رسیده باشد و مادر، ازدواج مجدد نکرده باشد.

به غیر از این ها، جدیدا برای جلوگیری از اثر طلاق صوری والدین با انگیزه کسب معافیت سربازی توسط فرزندشان، قانونی تصویب گردیده است که بر اساس آن برای اخذ کارت معافیت از خدمت، باید سی ماه (دو سال و نیم) از تاریخ طلاق بائن و یا طلاق رجعی گذشته باشد. در این مدت سی ماهه، صرفا معافیت موقت به فرزند تعلق می گیرد و پس از سی ماه، چنان چه شرایط وجود داشت معافیت دائمی می گردد. (طلاق بائن اصطلاحا به طلاقی اطلاق می گردد که در آن امکان برگشت و رجوع زوج به زوجه وجود ندارد بدین معنی که پس از صادر شدن حکم طلاق، طرفین قادر نیستند بر مبنای همان عقد ازدواج قبلی و بدون نیاز به انعقاد عقد ازدواج مجدد دوباره به یکدیگر رجوع نمایند. در طلاق رجعی، بعد از طلاق و در طول مدت عده طلاق، مرد قادر است به همسر خود رجوع نماید و بدون این که نیاز به عقد نکاح مجددی باشد، با وی زندگی کند. قابل ذکر می باشد که رجوع مرد در طلاق رجعی کاملا به اراده خود وی است و زن نمی تواند مانع رجوع مرد بشود.)

طلاق صوری برای دریافت مستمری

مطابق قانون، در صورتی که دختری پدرش فوت کرده باشد، به شرط این که شغل و شوهر نداشته باشد، می تواند به سهم خود از مستمری پدر استفاده کند. اما چنان چه دختر قبلا ازدواج کرده باشد و بعد طلاق گرفته باشد نیز این حکم قانونی در مورد او کاربرد دارد و قادر است با اثبات طلاق و عدم اشتغال به کار، از مستمری پدر خویش استفاده نماید.

به همین علت، یکی دیگر از موارد طلاق صوری، طلاق جهت گرفتن مستمری تامین اجتماعی می باشد، بدین صورت که خانمی برای آن که بتواند از مستمری پدر فوت شده خویش استفاده کند، مبادرت به طلاق صوری از همسر خود می کند و یا آن که شوهرش او را طلاق می دهد تا زن از مستمری پدر خود بهره مند گردد و بعد، چنان چه طلاق از نوع طلاق رجعی باشد، شوهر در مدت عده به زن رجوع می کند و بدون این که عملا از هم جدا شده باشند، به زندگی مشترک شان ادامه می هند.

در اینجا باید اشاره نمود که بر اساس قانون حمایت خانواده، در صورتی که مردی همسرش را طلاق داده باشد و بعد به زن رجوع کند، مکلف است اقدام به ثبت رجوع از طلاق نماید، در غیر این صورت امکان دارد به مجازات عدم ثبت رجوع از طلاق محکوم گردد. یا این که ممکن است چنان چه طلاق از نوع طلاق بائن بوده و مرد نتواند در مدت عده به زن رجوع نماید، زن و شوهر این بار با صیغه موقت طولانی مدت به زوجیت هم در آیند.

به علاوه باید متذکر شویم که این قبیل اقدامات جهت گرفتن مستمری، علاوه بر این که خلاف قانون و سبب تضییع حقوق دیگر افراد می شود، گاها سبب مشکلات و معضلاتی برای خود زن و مرد نیز می گردد. چرا که زن، با این اقدام عملا حقوق قانونی خود که به موجب ازدواج دائمی به وی تعلق می گیرد را از بین می برد، به این صورت که با ازدواج موقت، رابطه توارث میان زن و شوهر برقرار نمی شود و اگر مرد فوت کند، زن دیگر از او ارث نمی برد.

تفاوت طلاق صوری و طلاق توافقی

طلاق صوری را نباید با طلاق توافقی اشتباه گرفت. عده ­ای از افراد به دلیل شباهت بسیار این دو واژه آن را به جای هم به کار می ­برند. در طلاق توافقی، دو طرف بر سر شرایط طلاق به صورت مسالمت ­آمیز توافق می‌کنند تا از هم جدا شوند. در این جا زوجین واقعا قصد دارند که به ازدواج خود خاتمه بدهند. این در حالی است که طلاق صوری بنا به مصلحتی که در ادامه علل آن ذکر خواهد شد اتفاق می ­افتد. پس از مدتی هم دو طرف مجددا با یکدیگر زندگی خواهند کرد.

مجازات طلاق صوری

هرچند این عمل غیر قانونی است اما مجازات خاصی برای آن تعیین نشده است. معمولا برای چنین مواردی به ماده ۴۹ قانون حمایت خانواده استناد می‌شود که عبارت است از: چنان چه مردی بدون ثبت در دفاتر رسمی به ازدواج دائم، طلاق یا فسخ نکاح اقدام کند یا پس از رجوع تا یک ماه از ثبت آن خودداری کند یا در مواردی که ثبت نکاح موقت الزامی است از ثبت آن امتناع کند، ضمن این که می‌بایست طلاق را ثبت نماید، به جزای نقدی درجه پنج و یا حبس تعزیری درجه هفت محکوم خواهد شد.

حکم طلاق صوری

به طور کلی باید گفت که حکم طلاق صوری و ازدواج صوری در قانون بیان نشده است. هم چنین نمی توان ماده قانونی مشخصی که مجازات طلاق صوری را تعیین کرده باشد، را پیدا کرد و به آن استناد کرده و گفت حکم طلاق صوری چیست. با این حال، در قانون مدنی، از معامله صوری به طور کلی صحبت شده است که بر اساس ماده 218 قانون مدنی، هر گاه معلوم شود که معامله با قصد فرار از دین به‌ طور صوری انجام شده، آن معامله باطل است.

اما برای مشخص شدن حکم طلاق صوری می توان به ماده 1136 قانون مدنی استناد کرد که به موجب آن، طلاق‌ دهنده باید بالغ و عادل و قاصد و مختار باشد. بنابراین، در می یابیم که اگر طلاق دهنده (مرد و یا هر دوی طرفین) برای طلاق قصد واقعی نداشته باشند و صرفا به خاطر بهره مندی از برخی منافع ذکر شده، اقدام به طلاق صوری کرده باشند و مجددا با هم زندگی کنند، به لحاظ قانونی نمی توان طلاق آنها را مورد تایید قرار داد.

به عبارت دیگر، طلاق صوری توسط شخصی که قصد طلاق ندارد، همچون شخصی است که در حالت مستی اقدام به طلاق می کند و واقعا قصد طلاق ندارد. باطل بودن طلاق صوری به این معناست که طلاق واقع شده هیچ گونه اثر قانونی به بار نمی آورد. هر چند در شرایط موجود، اثبات صوری بودن طلاق دشوار است، ولی به لحاظ شرعی نیز باید گفت که طلاق صوری بدون قصد و نیت، باطل و بی اثر می باشد.

طلاق صوری

ابطال طلاق صوری

طلاق، نیازمند داشتن قصد و اراده و نیز رضایت می باشد. به همین دلیل، در صورتی که زوجین، قصد واقعی برای جدا شدن از یکدیگر و پذیرش آثار این نوع طلاق را نداشته باشند، ممکن است که حکم طلاق صوری بر عمل آنها، بار شود. مثل زمانی که زوجین، برای دریافت معافیت سربازی فرزند پسر خود و یا دریافت مستمری بازنشستگی پدر توسط زن، از هم جدا می شوند، که در این موارد، می توان گفت طلاق صوری است.

در واقع، طلاق های صوری نیز، مانند ازدواج های صوری، باطل می باشند و ذی نفع، می تواند با ارائه نمونه دادخواست ابطال طلاق به دادگاه، تقاضای اعلام بطلان آن را داشته باشد. البته، باید توجه داشت که اثبات طلاق های صوری، اندکی دشوار است، با این حال، به لحاظ شرعی، چنین طلاق هایی، باطل می باشند و در صورت اثبات، سند طلاق نیز، قابل ابطال است.

نمونه دادخواست ابطال طلاق

نمونه دادخواست ابطال ثبت واقعه طلاق

ریاست محترم ………

با سلام ؛

احتراما به استحضار می رساند که اینجانب ………….. فرزند………. به شماره شناسنامه………….. در تاریخ………… به موجب عقدنامه شماره ……………. با خوانده محترم …………، عقد ازدواج دائم منعقد نمودیم. اما ایشان، با مراجعه به دادگاه، به موجب دادنامه…………، اقدام به دریافت گواهی عدم سازش نموده و در تاریخ ……………، اقدام به ثبت طلاق در محضر نموده اند. لکن اینجانب، در تاریخ مذکور، در زمان عادت ماهیانه/ نفاس بوده و طلاق واقعه، مطابق شرع و قانون، باطل بوده است. لذا صدور حکم به ابطال طلاق و سند طلاق به شماره ……….. را از محضر دادگاه محترم، تقاضا دارم.

پیشنهاد ما به شما قبل از هر اقدام حقوقی یا کیفری، مشاوره رایگان با وکلای پایه یک دادگستری است که تا قبل از گرفتار شدن در دام حقوقی یا کیفری، بتوانید راه حل مناسبی را پیدا کنید. بهترین گزینه برای مشاوره حقوقی وکیل آنلاین است.

حق الوکاله مناسب

تضمین کیفیت در سریعترین زمان ممکن تا حصول نتیجه مطلوب با وکلای مجرب و متخصص
دادپویان

تیم پشتیبانی دادپویانمشاهده نوشته ها

Avatar for تیم پشتیبانی دادپویان

تیم پشتیبانی موسسه حقوقی دادپویان

بدون دیدگاه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *